Collectie Bibliotheken van de Utrechtse kapittels / Domein-Archief

 

De collectie ‘Bibliotheken van de Utrechtse kapittels’ bevat de resterende boeken uit de vijf kapittels van Utrecht: het kapittel van St. Jan, het kapittel van St. Marie, het kapittel van St. Maarten (het Domkapittel), het kapittel van St. Pieter en het kapittel van St. Salvator.
De collecties van kapittelbibliotheken waren veel breder samengesteld dan die van kloosterbibliotheken. Tot op zekere hoogte waren de kapittelbibliotheken voor het publiek toegankelijk. Om diefstal te voorkomen waren de boeken geketend aan een lessenaar.
Nadat Utrecht voor de Hervorming had gekozen, werd de kapittels verzocht hun  boeken af te staan aan de stadsbibliotheek. Op het Janskapittel na, ging geen van de kapittels hierop in. Na de opheffing van de kapittels in 1811 werden de daar aangetroffen boeken ondergebracht in het Domein-Archief. Het grootste gedeelte hiervan werd in 1844 overgedragen aan de Universiteitsbibliotheek. In het Domein-Archief werden de boeken niet zorgvuldig bewaard: vele zijn hierdoor beschadigd of verloren geraakt.

Onderwerp:

middeleeuwen, bibliotheken, geschiedenis, codicologie, Utrecht, vroegmoderne tijd

Jaar uitgave:ca. 1100-1667
Omvang:St. Jan: 2 hss, ca. 170 drukken; St. Marie: 45 hss, ca. 90 drukken; St. Maarten: 11 hss, ca. 20 drukken; St. Pieter: 2 hss, ca. 7 drukken; St. Salvator: 5 hss, 1 band met twee drukken
Documentsoort:handschriften, incunabelen, vroege drukken, handschriftfragmenten, maculatuur
Ontsluiting:

grotendeels ontsloten in computercatalogus op de provenances:

- Domein-archief (Utrecht)

- Kapittel van Oud-Munster (Utrecht)

- Kapittel van S. Maarten (van de Dom) (Utrecht)

- Kapittel van St. Jan (Utrecht)

- Kapittel van St. Pieter (Utrecht)

- Kapittel van Ste. Marie (Utrecht)

Algemene literatuur:

Handschriften en Oude Drukken van de Utrechtse Universiteitsbibliotheek. Utrecht, 1984, 126-178.

E.N. Palmboom, Het kapittel van Sint Jan te Utrecht: een onderzoek naar verwerving, beheer en administratie van het oudste goederenbezit (elfde-veertiende eeuw). Hilversum, 1995.

Jan Kuys, Repertorium van collegiale kapittels in het middeleeuwse bisdom Utrecht. Hilversum, 2014.

Bram van den Hoven van Genderen, De heren van de kerk : de kanunniken van Oudmunster te Utrecht in de late middeleeuwen. - Derde druk - Zutphen, 2015.

Kaj van Vliet, In kringen van kanunniken : munsters en kapittels in het bisdom Utrecht 695-1227. - 2e verbeterde druk - Zutphen, 2015.

Gebruikssporen in een twaalfde-eeuwse collectarius

Een controversieel pontificale

Sint Maarten, Sint Maarten

Het Utrechts Archief: St. Jan, St. Maarten, St. Marie, St. Pieter, St. Salvator

Wikipedia: St. Jan, St. Maarten, St. Marie, St. Pieter, St. Salvator

Collectie Bibliotheken van Utrechtse kloosters en kapittels

Collectie Bibliotheek van de Paulusabdij

Collectie Bibliotheek van het Regulierenklooster

Collectie Bibliotheek van het Kartuizerklooster Nieuwlicht

Opmerkingen:samen met de collecties Bibliotheek van de Paulusabdij, Bibliotheek van het Regulierenklooster en Bibliotheek van het Kartuizerklooster Nieuwlicht vormt de collectie Bibliotheken van Utrechtse kapittels de collectie Bibliotheken van Utrechtse kloosters en kapittels
Groei:afgesloten
Overige informatie:in 1844 officieel overgedragen aan de Universiteitsbibliotheek. De collectie van het kapittel van St. Marie bevat de beroemde zesdelige Zwolse Bijbel. Zes handschriften uit het kapittel van St. Pieter zijn ondergebracht in het Utrechts Archief.