J.B.L. Hol in haar werkkamer in het Geogografisch Instituut (Drift 21)  (bron: Universiteitsmuseum Utrecht);  portret uit 1957 door Jan Boon (collectie Universiteit Utrecht)

Jacoba Brigitte Louisa Hol (1886-1964)

Jacoba Brigitta Louisa (Coba) (ook wel Jacoba Brigitta Louisa Hol-Koene), werd geboren op 21 september 1886 te Antwerpen. Ze was een buitenechtelijke dochter van Maria Theresa Koene en de componist Richard Hol. In november 1907 schreef Jacoba Hol zich in voor de studie wis- en natuurkunde bij de Rijksuniversiteit Utrecht, waar zij in 1912 afstudeerde. Onder leiding van de fysisch-geograaf Karl Oestreich schreef zij haar proefschrift over het ontstaan van het rivierenstelsel in de Ardennen. Ook was zij vanaf 1915 de assistente van Oestreich aan het Geografisch Instituut van de Rijksuniversiteit Utrecht. Zij boog zich onder andere over de praktische organisatie van de onderwijsexcursies voor studenten.

In 1916 promoveerde Hol cum laude op haar proefschrift Beiträge zur Hydrographie der Ardennen. Tijdens het schrijven van haar proefschrift was zij begonnen aan een baan als docente wis- en natuurkunde op een middelbare school en werd zij in 1927 benoemd tot docente fysische geografie en geologie aan de Katholieke Leergangen te Tilburg. Jacoba Hol was daarmee de enige vrouw in de eerste generatie Tilburgse professoren. Daarmee was zij officieel bevoegd colleges te geven aan wat later Tilburg University werd. Ze bleef echter ook wetenschappelijk medewerker aan het Geografisch Instituut, en in 1940 benoemd als lector geomorphologie. Tijdens de Tweede Wereldoorlog dook ze rond 1943 onder in Bilthoven.

Een jaar nadat Oestreich in 1944 met emeritaat ging in Utrecht, werd Jacoba Hol in 1945 benoemd als zijn opvolger. Hiermee was zij de eerste vrouwelijke hoogleraar fysische geografie in Nederland, en de eerste ‘gewone’ vrouwelijke hoogleraar in Nederland – voor haar waren vrouwen alleen benoemd tot ‘buitengewoon’ hoogleraar. Hol was ook corresponderend lid van de Société Royale Belge de Géographie, en erelid van de Belgische Vereniging voor Aardrijkskundige Studies en het Koninklijk Nederlands Aardrijkskundig Genootschap.

In 1958 ging zij met emeritaat. Ze bracht haar laatste jaren door in een retraitehuis van religieuzen, eerst in Heerlen,  vanaf 1961 in Meerssen. Prof. Hol overleed daar op 15 oktober 1964.

De boeken zijn geschonken aan het Geografisch Instituut en in 1985 overgeplaatst naar de Universiteitsbibliotheek.