Foto afkomstig uit: Vivos Voco, 12e jrg. nr. 2, 1934. Fotograaf onbekend.

Victor Jacob Koningsberger (1895-1966)

NB: De Collectie Koningsberger is momenteel niet traceerbaar in de UB Utrecht

Victor Jacob Koningsberger werd geboren te Buitenzorg (Nederlands-Indië) op 10 februari 1895. Hij studeerde biologie aan de Universiteit Utrecht en promoveerde in 1922. In 1926 werd Koningsberger directeur van het proefstation te Pasoeroean (Indonesië). In 1934 werd hij benoemd tot hoogleraar algemene plantkunde wat hij bleef tot 1965. Van 1952-1953 was hij tevens rector magnificus. Koningsberger was een van de meest markante hoogleraren van de Utrechtse universiteit. Onderwijs stond voor hem op de eerste plaats. Studenten moesten vertrouwd raken met het verschil tussen kritisch studeren en leren. Koningsberger zette het befaamde onderzoek van de ‘Utrechtse school’ naar groei en groeistoffen voort. Hij had ook grote verdiensten buiten zijn vakgebied. Hij was de eerste hoogleraar in Nederland die een principieel protest uitsprak tegen het ontslag van Joodse hoogleraren. Zijn voortdurende kritiek op de bezetter leidde tot zijn internering als gijzelaar. Na de oorlog bekleedde hij ruim veertig belangrijke bestuurlijke functies binnen de wetenschappelijke wereld. Hij mengde zich vol verve in het maatschappelijk debat op het grensgebied van wetenschap en samenleving. De Ivoren-Torenmentaliteit was hem vreemd. Terecht wordt hij beschouwd als een icoon van de biologie en als de meest invloedrijke bioloog in Nederland. De suikerindustrie in Nederlands-Indië heeft veel aan hem te danken door zijn werk als directeur van het suikerproefstation vóór de oorlog en als leider van het herstel van de suikerindustrie daarna.

Koningsberger overleed te Bilthoven op 28 februari 1966.

Sinds 2010 wordt aan de Universiteit Utrecht elk jaar de Koningsbergerlezing gehouden. In april 2015 vernoemde de Universiteit Utrecht het toen nieuwe Victor J. Koningsbergergebouw op De Uithof (thans Utrecht Science Park) naar hem.

Overdrukken uit zijn verzameling zijn terechtgekomen via het Instituut voor Systematische Plantkunde in de Universiteitsbibliotheek Utrecht. De overdrukken bevinden zich mogelijk in de Botanische Tuinen, bij Palaeobotanie of in het Universiteitsmuseum.