Logo Universiteit Utrecht, link naar homepage

Repertorium

Collectie Kouwer

anonieme foto uit 1924 (Collectie Het Utrechts Archief); tekening door Prof. W. Vogelsang uit 1932 (collectie Universiteitsmuseum); borstbeeld uit 1933 door Marie Silvester (collectie Universiteit Utrecht)

Benjamin Jan Kouwer (1861-1933)

Benjamin Jan Kouwer werd geboren te Wormerveer op 31 augustus 1861. Hij volgde het gymnasium in Zaandam schreef zich in 1878 in aan de Universiteit van Leiden om een graad in de geneeskunde af te ronden. Na verdere studies in 1883 aan de Universiteit van Heidelberg, keerde Kouwer terug naar Leiden, waar hij in april 1883 zijn doctorsgraad behaalde. Daarna werkte Kouwer als assistent in de kraamkliniek van het Academisch Ziekenhuis in Leiden waar hij op 6 december 1884 promoveerde op het proefschift Verslag der verloskundige kliniek en polikliniek van het rijks-academisch ziekenhuis te Leiden 1883-1884.

Nadat Kouwer zijn activiteiten als medewerker op 1 september 1885 beeindigde ondernam hij als scheepsarts een reis op het schip Jacatra naar Indonesië. In maart 1886 vestigde Kouwer zich als chirurg en gynacoloog in Haarlem. Hij werkte vanaf juli 1887 in het Elisabeth-ziekenhuis, waar hij met andere artsen het Röntgeninstituut stichtte.

Op 21 oktober 1898 werd  Kouwer benoemd tot professor in de verloskunde en gynaecologie aan de Universiteit van Utrecht, waar hij op 20 januari 1899 zijn introductiespeech ‘Over het verband tussen gynaecologische en andere ziekten’ hield. Kouwer was tevens consulerend-geneesheer aan het medico-mechanisch Zanderinstituut en mede-directeur van het Haarlems Röntgen-instituut. Hij was ook mede-oprichter van de Nederlandsche Bond van Ziekenverpleging.

Gedurende zijn medische carrière schreef Kouwer wetenschappelijke artikelen over zwangerschap, abortus, bevalling en keizersnede. Deze publiceerde hij onder andere in het Tijdschrift voor Geneeskunde en het Tijdschrift voor Verloskunde en Gynaecologie. Kouwer was een tegenstander van het Nieuw-Malthusianisme, een Nederlandse beweging voor anticonceptie.

Als gynaecoloog van Koningin Wilhelmina stond hij haar in mei 1902 bij tijdens een miskraam en op 30 april 1909 bij de geboorte van dochter Juliana. Van 1913-1914 was Prof. Kouwer tevens rector magnificus.

Op 20 september 1926 krijgt hij eervol ontslag op eigen verzoek om gezondheidsredenen. Prof. Kouwer overleed te Utrecht op 8 januari 1933.

In 1933 schonk de weduwe van prof. Kouwer 68 boeken aan de Universiteitsbibliotheek Utrecht. In 2023 werd zijn archiefcollectie door zijn achterkleinzoon geschonken.

Onderwerp:

geneeskunde: verloskunde en vrouwenziekten

Jaar uitgave: nader te bepalen [ca. 1847-ca. 1921]; archief: ca. 1870-1933.
Omvang: 68 titels; ca. 2 meter archief (11 dozen)
Documentsoort: gedrukt werk; foto's, correspondentie, oorkondes, reisverslag, documenten m.b.t. jubilea, notities, handgeschreven stukken van Ina Boudier Bakker
Ontsluiting:

INVENTARIS Collectie Kouwer

collegedictaten: Koert van der Horst, Catalogus van de collectie collegedictaten van de Utrechtse Universiteitsbibliotheek. Utrecht, Universiteitsbibliotheek, 1994, 137-138.

slechts voor een zeer klein deel ontsloten via WorldCat op provenance Kouwer, Benjamin Jan (1861-1933).

Algemene literatuur:

Onze hoogleeraren : Portretten en Biografieën. Rotterdam, p. 186-187.

B.J. Kouwer en H.J. Laméris, Iets uit de geschiedenis der Klinieken voor heel- en verloskunde der Rijks-Universiteit te Utrecht met een beschrijving der nieuwe inrichting. Kampen, 1908.

J.L.B. Engelhard, “Feestbundel aan Prof. Dr. B.J. Kouwer, ter gelegenheid van zijn zilveren hoogleeraarsjubileum”, in: Nederlandsch tijdschrift voor verloskunde en gynaecologie 29 (1923), p. 251-255.

J.L.B. Engelhard, “In memoriam B. J. Kouwer”, in: Nederlandsch tijdschrift voor verloskunde en gynaecologie 36 (1933), p. 227-232.

In memoriam prof. dr. B. J. Kouwer“, in: Vox studiosorum, 69 (1933), p. 2.

K. de Snoo, “In memoriam : Professor Dr. B.J. Kouwer, in: Nederlandsch tijdschrift voor geneeskunde 77 (1933) I, p. 146.

De Utrechtsche Universiteit, 1815-1936. Utrecht, Oosthoek, 1936, p. 273-274.

“Kouwer, Benjamin Jan”, in: G.A. Lindeboom, Dutch medical biography: a biographical dictionary of Dutch physicians and surgeons 1475-1975 (Amsterdam, 1984), p. 1089-1090.

“B. J. de Kouwer (1861-1933)” , in: F. ten Doeeschate, De Utrechtse Universiteit en de geneeskunde, 1636-1900 (Leiden, 1963), p. 148.

Catalogus Professorum Academiae Rheno-Traiectinae

Wikipedia (Duits)

ZaanWiki

Opmerkingen:

correspondentie tussen Prof. Kouwer met de Erven F. Bohn te Haarlem bevindt zich in de Universiteitsbibliotheek Leiden.

Groei: afgesloten
Overige informatie: schenking in 1933; archief: 2023.